Gelir vergisi, net kâr üzerinden değil, brüt gelir üzerinden hesaplanır
Brüt gelir, kesintiler ve vergiler düşülmeden önceki toplam kazançtır. Gelir vergisi hesaplaması yaparken, öncelikle brüt geliri belirlemek ve bu rakamı mevcut vergi dilimleri ile karşılaştırmak gerekir
Kar payı alan kişi, belirli koşullar altında vergi ödemekle yükümlüdür. Gelir Vergisi Kanunu'na göre, tam mükellef kurumlardan elde edilen kâr paylarının yarısı gelir vergisinden istisnadır. 2024 yılı için beyan haddi 230.000 TL'dir. Ayrıca, kâr payı ödemeleri üzerinden yapılan gelir vergisi tevkifatı, yıllık beyannamede hesaplanan gelir vergisinden mahsup edilebilir. Dar mükellef kurumlardan kâr payı elde edenler ise, sermaye payı ve kâr payının Türkiye’ye transfer edilmesi gibi ek koşulları sağlamak zorundadır.
Gelir vergisi dolaylı vergi değildir, dolaysız (doğrudan) vergidir. Dolaysız vergiler, gerçek veya tüzel kişilerin gelir ya da sermayelerine göre hesaplanan vergilerdir. Dolaylı vergiler ise ekonomik işlemler üzerinden belirlenen oranda kesilir.
Gelir Vergisi Kanunu (GVK), gerçek kişilerin gelirleri üzerinden alınan vergiyi düzenler. Kanunun bazı temel maddeleri: Madde 1: Gerçek kişilerin gelirleri gelir vergisine tabidir ve gelir, bir takvim yılı içinde elde edilen kazanç ve iratların safi tutarıdır. Madde 2: Gelire giren kazanç ve iratlar şunlardır: ticari kazançlar, zirai kazançlar, ücretler, serbest meslek kazançları, gayrimenkul sermaye iratları, menkul sermaye iratları ve diğer kazanç ve iratlar. Madde 3: Tam mükellefler, Türkiye içinde ve dışında elde ettikleri kazanç ve iratların tamamı üzerinden vergilendirilir. Madde 7: Kazanç veya iradın Türkiye'de elde edilmesi, çeşitli şartlara bağlıdır. Gelir Vergisi Kanunu, 31/12/1960 tarihinde kabul edilmiş ve 6/1/1961 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanmıştır.
Gelir vergisi, aşağıdaki gelirlerden alınır: ticari kazançlar; zirai kazançlar; ücretler; serbest meslek kazançları; gayrimenkul sermaye iratları (kira gelirleri); menkul sermaye iratları (faiz, temettü vb.); diğer kazanç ve iratlar. Gelir vergisi, bireylerin ve işletmelerin elde ettiği kazanç üzerinden devlete ödemekle yükümlü olduğu bir vergidir.
Brüt Kar ve Net Kar Hesaplama Örnekleri: 1. Brüt Kar Hesaplama: - Formül: Brüt Kar = Satış Geliri - Satılan Malın Maliyeti. - Örnek: 500 TL'ye satılan bir ürün, 300 TL maliyetle satıldığında: - Brüt Kar = 500 - 300 = 200 TL. 2. Net Kar Hesaplama: - Formül: Net Kar = Toplam Gelir - (Maliyet + Giderler). - Örnek: 100.000 TL gelir, 60.000 TL maliyet ve 20.000 TL gider olduğunda: - Net Kar = 100.000 - (60.000 + 20.000) = 20.000 TL. Örnek 2: - Gelir: 50.000 TL - Maliyet: 30.000 TL - Giderler: 10.000 TL Net Kar Hesaplama: - Net Kar = 50.000 - (30.000 + 10.000) = 10.000 TL. Kâr Marjı Hesaplama: - Formül: Kâr Marjı (%) = (Kâr ÷ Gelir) x 100. - Örnek: 20.000 TL kâr, 100.000 TL gelir olduğunda: - Kâr Marjı = (20.000 ÷ 100.000) x 100 = %
Gelir vergisinin kesildiğini anlamak için aşağıdaki yöntemler kullanılabilir: Maaş bordrosu: Maaş bordrosunda, gelir vergisi kesintisi "Gelir Vergisi" veya "Gelir Vergisi Matrahı" gibi başlıklarla gösterilir. Banka hesabı: Gelir vergisi kesintisi, maaşın bankaya yatırılması sırasında brüt maaştan düşülerek net maaşa ulaşılmasıyla anlaşılabilir. Vergi beyannamesi: Gelir vergisi beyannamesi vererek, yıllık gelir ve vergi kesintilerini kontrol edebilirsiniz. Gelir vergisi kesintisi, yıllık gelirin vergi dilimine göre değişir ve bu oran, yıl içinde birikimli olarak artabilir. Gelir vergisi ile ilgili detaylı bilgi ve destek için bir mali müşavir veya muhasebeci ile görüşülmesi önerilir.
Gelir vergisi dilimleri, her yıl Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenerek Resmî Gazete’de yayımlanır. Vergi dilimlerinin oluşturulmasında dikkate alınan bazı faktörler şunlardır: Ekonomik durum. Enflasyon oranı. Asgari ücret artışları. Kamu maliyesi politikaları. Gelir vergisi dilimleri, gelir miktarına, vergi yasalarına, kişisel duruma, indirimlere, muafiyetlere ve ekonomik faktörlere göre değişir.
Ekonomi
Findeks raporu ne işe yarar?
Gelir testini kimler yaptırabilir?
Fon almak için hangi hesap kullanılır?
Findeks raporu riskli çıkarsa ne olur?
Gib e-arşiv bu mükellef e-fatura kullanıcısı hatası nedir?
Fit bulut e-fatura nasıl kullanılır?
Google ödemeler nasıl yapılır?
Gider pusulası nasıl düzenlenir örnek?
Getir finans devlet güvencesinde mi?
Gelir vergisi kanununun 23/14 maddesi nedir?
Garanti Bankasi en yakın ATM nasıl bulunur?
FKA ne iş yapar?
Garanti BBVA online müşteri hizmetleri var mı?
Genel muhasebe monografi nedir?
Gelir dağılımı nedir?
Fiyat etiketi ve indirim etiketi aynı mı?
Firmada işlem yapmaya yetkiniz bulunmamaktadır ne demek?
Gelir vergisinde amortisman gider yazılır mı?
Gelir uzmanı ve gelir uzman yardımcısı arasındaki fark nedir?
FRS ve TMS arasındaki fark nedir?
GarantiBBVA müşteri temsilcisi ne iş yapar?
Finansman gider kısıtlaması muhasebe kaydı nasıl yapılır?
Gazprom ve Gazprombank aynı mı?
Fonbulucuya yapılan yatırım ne zaman satılır?
Franching sistemi nasıl çalışır?
Gini oranı kaç olursa gelir dağılımı bozuktur?
Girişimcilik okuyan biri ne açabilir?
Gayrimenkul değerleme analiz dosyası nedir?
Golden cross olursa ne olur?
Girişimcilikte ağ oluşturma nedir?
Gelir testi nedir?
Forex piyasası neden dalgalanır?
Fon yöneticisi nasıl olunur?
Fon getirisi nasıl hesaplanır?
Gib mali mühür imzalama sorunu nasıl çözülür?
Gelir tablosu hesapları kaça ayrılır?
GAP mağazaları kime ait?
Fitch kredi derecelendirme kuruluşu kime ait?
Gram altın ile çeyrek altın arasındaki fark nedir?
Garanti Bic kodu nerede yazar?