Hâkimin hukuki sorumluluğu ve rücu nedir?

Hâkimin hukuki sorumluluğu ve rücu nedir?

Hâkimin hukuki sorumluluğu , 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun. maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre, hâkimin yargılama faaliyetinden dolayı aşağıdaki sebeplere dayanılarak devlet aleyhine tazminat davası açılabilir:

• Kayırma veya taraf tutma ya da taraflardan birine olan kin veya düşmanlık nedeniyle hukuka aykırı bir hüküm veya karar verilmesi
• Sağlanan veya vaad edilen bir menfaat nedeniyle kanuna aykırı bir hüküm veya karar verilmesi
• Duruşma tutanağında yer almayan bir nedene dayanarak hüküm verilmesi
• Hakkın yerine getirilmesinden kaçınılması

Rücu , devletin ödediği tazminat nedeniyle sorumlu hâkime ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde başvurmasıdır

Hâkimin hukuki sorumluluğu, hukuki, cezai ve disiplin sorumluluğu olarak üçe ayrılır

Asli sorumluluk ne demek hukuk?

Asli sorumluluk, hukukta "asli kusur" kavramıyla ilişkilidir ve bir olayın meydana gelmesine esas, yani temel neden olan kusur anlamına gelir. Asli kusurlu, bir kazada başlıca sorumluluğu olan ve en yüksek oranda kusuru bulunan kişiyi tanımlar. Örneğin, bir trafik kazasında, bir sürücünün kırmızı ışıkta geçerek diğer bir araca çarpması, bu sürücüyü asli kusurlu yapar. Asli kusurun belirlenmesi, çoğunlukla bilirkişi raporları ve yargı kararlarına dayanır. Asli kusur, hukuki süreçlerin yanı sıra cezai sorumlulukları da etkiler; asli kusurlu sürücüler, trafik cezalarının yanı sıra kazaya sebebiyet vermekten dolayı yargılanabilirler.

Rücu davasında yetkili mahkeme nasıl belirlenir?

Rücu davasında yetkili mahkeme, farklı durumlara göre değişiklik gösterebilir: SGK rücu davaları. Sigorta şirketinin rücu davası. Devlet aleyhine açılan rücu davası. Ayrıca, Karayolları Trafik Kanunu'nun 110. maddesine göre, motorlu araç kazalarından kaynaklanan hukuki sorumluluk davaları, sigorta şirketinin ana merkezi, bir şubesi veya sigorta sözleşmesini düzenleyen acentenin faaliyet gösterdiği yer mahkemelerinden birinde veya kaza meydana gelen yer mahkemesinde açılabilir.

Rücu etmek ne demek?

Rücu etmek, bir kişinin, hukuken diğerinin yerine geçerek üçüncü kişilere karşı onun haklarını ve sorumluluklarını devralması anlamına gelir. Bu terim, özellikle sigorta hukuku alanında kullanılır. Rücu hakkının kullanılabilmesi için bazı koşulların yerine getirilmesi gerekir.

Müteselsil sorumlulukta rücu nasıl hesaplanır?

Müteselsil sorumlulukta rücu hesaplaması, "Tazminatın kendi payına düşeninden fazlasını ödeyen kişi, bu fazla ödemesi için, diğer müteselsil sorumlulara karşı rücu hakkına sahip olur" ilkesine dayanır. Rücu miktarı şu şekilde belirlenir: Sözleşme ile belirlenen oranlar dikkate alınır. Eğer sözleşmede oran belirtilmemişse, ödeme yapan kişinin payı, haksız fiil durumunda TBK 62/I maddesine göre hakim tarafından, diğer durumlarda ise TBK 167/I maddesine göre eşit olarak belirlenir. Örnek: Üç müteselsil borçludan biri 90.000 TL öderse, diğer iki borçludan her biri 30.000 TL talep edebilir. Rücu hakkı, borcun ödendiği ve diğer borçluların bu ödemeden haberdar olduğu tarihten itibaren iki yıl ve her durumda on yıl içinde kullanılmalıdır.

Rücu davasında müteselsil sorumluluk nedir?

Rücu davasında müteselsil sorumluluk, birden fazla kişinin aynı zarardan sorumlu olması durumunu ifade eder. Müteselsil sorumlulukta, zarar gören, uğradığı zararı sorumluların her birinden ayrı ayrı talep edebilir. Müteselsil sorumluluk, kanundan veya taraflar arasında kurulan sözleşmeden kaynaklanabilir. Rücu, müteselsil sorumlulardan birinin, kendi payına düşen tazminattan fazlasını ödemesi durumunda, bu fazla miktar için diğer müteselsil sorumlulara karşı sahip olduğu haktır. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu madde 61 ve 62, müteselsil sorumluluğa ilişkin düzenlemeleri içerir.

Hakimin verdiği karardan dolayı kime dava açılır?

Hakimin verdiği karardan dolayı dava, doğrudan hakime değil, devlete karşı açılır. Hakimlerin yargısal faaliyetlerinden kaynaklanan ve hukuki sorumluluk doğuran haller, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 46. maddesinin birinci fıkrasında tahdidi olarak belirtilmiştir. Devlet aleyhine açılan tazminat davası, ilk derece ve bölge adliye mahkemesi hakimlerinin fiil ve kararlarından dolayı Yargıtay ilgili hukuk dairesinde; Yargıtay Başkan ve üyeleri ile kanunen onlarla aynı konumda olanların fiil ve kararlarından dolayı ise Yargıtay Dördüncü Hukuk Dairesinde ilk derece mahkemesi sıfatıyla görülür.

Hakimin verdiği zarardan kim sorumludur?

Hakimin verdiği zarardan ilk olarak devlet sorumludur. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre, hakimlerin yargılama faaliyetleri sırasında verdikleri zararlardan dolayı devlet aleyhine tazminat davası açılır. Hakim ise ikinci derecede sorumludur. Bu düzenleme, hakimlerin doğrudan sorumluluk davası ile karşı karşıya kalmasını engellemek ve zarar gören kişinin zararının tam ve eksiksiz bir şekilde giderilmesini sağlamak amacıyla yapılmıştır.