Hükme esas alınamayacak bilirkişi raporu , aşağıdaki özellikleri taşıyan raporlardır:
Bu nitelikleri taşımayan bilirkişi raporları, hüküm kurmaya dayanak yapılamaz
Bilirkişi raporunda denetime açıklık ilkesi, raporun bilgi ve belgeye dayanan gerekçe ihtiva etmesi ve denetime de elverişli olması anlamına gelir. Bilirkişi, raporunu hazırlarken, dayandığı somut ve özel nedenleri bilimsel verilere uygun olarak göstermek zorundadır. Ayrıca, bilirkişi raporunda tarafların ad ve soyadları, bilirkişinin görevlendirildiği hususlar, gözlem ve inceleme konusu yapılan maddi vakıalar, gerekçe ve varılan sonuçlar ile kurul halinde görevlendirilme yapılmış ve bilirkişiler arasında görüş ayrılığı ortaya çıkmışsa, bunun sebebi; raporun düzenlenme tarihi ve bilirkişi ya da bilirkişilerin imzalarının bulunması şarttır.
Bilirkişi raporunda hukuki nitelendirme ve değerlendirmelerde bulunamaz ifadesi, bilirkişinin yalnızca uzmanlığı ve teknik bilgisi gerektiren konularda görüş bildirebileceği, hukuki konularda ise değerlendirme yapamayacağı anlamına gelir. Bu yasak, bilirkişinin tarafsızlığını korumak ve mahkemenin görev alanına müdahale etmesini önlemek amacıyla getirilmiştir. Bilirkişinin hukuki nitelendirme ve değerlendirmelerde bulunması durumunda, bilirkişi raporunun geçersiz sayılması veya düzeltilmesi gerekebilir. Bu konuda ilgili mevzuatlardan bazıları şunlardır: 6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu; 3 Ağustos 2017 tarih ve 30143 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bilirkişilik Yönetmeliği; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu.
HMK 279 bilirkişi raporu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 279. maddesine göre düzenlenen ve bilirkişi tarafından hazırlanan rapordur. Bu rapora göre, bilirkişi oy ve görüşünü yazılı veya sözlü olarak bildirir. Bilirkişi raporunun içeriğinde yer alması gereken hususlar: tarafların ad ve soyadları; bilirkişinin görevlendirildiği hususlar; gözlem ve inceleme konusu yapılan maddi vakıalar; gerekçe ve varılan sonuçlar; bilirkişiler arasında görüş ayrılığı varsa, bunun sebebi; raporun düzenlenme tarihi; bilirkişi ya da bilirkişilerin imzaları. Azınlıkta kalan bilirkişi, oy ve görüşünü ayrı bir rapor hâlinde de mahkemeye sunabilir.
Bilirkişi raporu tartışılabilir, çünkü hakim, bilirkişi raporunu diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir. Bilirkişi raporuna itiraz, raporun tebliğinden itibaren iki hafta içinde yapılabilir. Ayrıca, hakim, bilirkişi raporundaki özel veya teknik açıklamalardan yola çıkarak, raporda varılan sonucun yanlış olduğu kanısına ulaşırsa, bunun gerekçelerini açıkça ortaya koyarak bilirkişi raporunun aksine de karar verebilir.
Bilirkişi raporunda dikkat edilmesi gereken bazı unsurlar şunlardır: Tarafların ad ve soyadları. Bilirkişinin görevlendirildiği hususlar. Gözlem ve inceleme konusu yapılan maddi vakıalar. Gerekçe ve varılan sonuçlar. Bilirkişiler arasında görüş ayrılığı varsa, bunun sebebi. Raporun düzenlenme tarihi. Bilirkişi veya bilirkişilerin imzaları. Ayrıca, bilirkişi: Raporunu, mahkemece belirlenen sınırlar dahilinde, tümüyle maddi vakıalara hasretmeli. Somut soruları, yöneltiliş sırasına göre, bilimsel dayanaklarını göstererek eksiksiz cevaplamalıdır. Teknik terim ve kavramları, tarafların anlayabileceği şekilde açıklamalıdır. Hukuki nitelendirme ve değerlendirmelerde bulunmamalıdır.
Hakimin bilirkişi raporuna uymaması durumunda olabilecekler: Mahkeme, mevcut raporu yeterli bulabilir ve kararını buna dayanarak verebilir. Hakim, aynı heyetten ek rapor isteyebilir. Hakim, yeni bir bilirkişi atayabilir. Bilirkişi raporu, yargılamada önemli bir rol oynasa da mutlak doğru kabul edilmez.
Bilirkişi raporu hükme esas alınırsa, yani mahkeme tarafından karara temel olarak kabul edilirse, şu sonuçlar doğabilir: Tazminat davası: Gerçeğe aykırı rapor nedeniyle zarar gören kişiler, Devlete karşı tazminat davası açabilir. Rücu: Devlet, ödediği tazminatı sorumlu bilirkişiye rücu eder. Hukuki değerlendirme: Bilirkişi raporu, hakim tarafından diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirilir, ancak hukuki nitelendirme ve değerlendirmelerde bulunamaz. Bilirkişi raporunun hükme esas alınabilmesi için, raporun denetime elverişli olacak şekilde bilgi ve belgeye dayanan gerekçe ihtiva etmesi gerekir.
Hukuk
Hırsızlık suçunda kaç gün tutuklu kalınır?
Hükme esas alınamayacak bilirkişi raporu nedir?
Jandarma asem mülakatları nasıl oluyor?
Hasta gizliliği ve mahremiyeti hangi ilkeye dayanır?
Hun Devleti'nde töre ve kanunlar nelerdir?
Harcın tamamlanması için verilen süre nasıl hesaplanır?
HTS kayıtları hangi suçlarda istenir?
Hukuki ve yasal arasındaki fark nedir?
Hamiline çek ciro edilir mi?
Huzur hakkı için genel kurula gerek var mı?
Islah dilekçesinden sonra duruşma ne zaman olur?
Hammurabinin 282 maddesi nedir?
Hız sınırını 1 km aşmanın cezası iptal edilir mi?
HTS analizi eğitimi ne işe yarar?
Hukukta haiz ne demek?
Hakimin reddi talebi en geç ne zaman yapılır?
Hakim ve savcılar eş durumundan tayin isteyebilir mi?
Hukukta icbar ve tehdit nedir?
HMK'da hukuki nitelendirme hatası nedir?
Heyet raporu itiraz edilmezse ne olur?
Hangi polisler ihraç edildi?
Hakimin kırdığı kalem ne anlama gelir?
Haksız rekabet TTK madde 61-62 nedir?
Hukuk kuralları ve toplumsal kurallar arasındaki fark nedir?
Hukukta edim çeşitleri nelerdir?
Hazırun cetveli ne işe yarar?
Hüküm fıkrasında hangi bilgiler yer alır?
Hizmetlerde ölçme ve sınıflandırma yönetmeliği nedir?
Hakimlik için KPSS şart mı?
Hizmet dökümü ile sigorta girişi aynı şey mi?
Helelleşmek ne anlama gelir?
Instagram'da satış yapmak için şirket şart mı?
Haksız tutuklama tazminatı hangi delillere dayanır?
Hırsız eve girince polisi aramak zorunlu mu?
Jandarma aday sağlık raporu muvafakat nedir?
Halkla ilişkilerde kullanılan lobicilik teknikleri nelerdir?
Hizmet birleştirmede derece ilerlemesi nasıl yapılır?
Hangi konuşmalar gıybete girer?
Hangi ülkelerde istihbarat teşkilatı var?
Hukuk yaratma ve takdir yetkisi nedir?