Hakimin davaya bakamayacağı haller şunlardır:
Bu haller, Ceza Muhakemesi Kanunu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda düzenlenmiştir
Reddedilen hakim, ret hakkında merci tarafından karar verilinceye kadar davaya bakamaz. Eğer ret talebi merci tarafından kabul edilmezse, reddedilen hakim davaya bakmaya devam eder.
İlk derece mahkemesi hakiminin baktığı davalar, hakiminin görev yaptığı mahkemeye göre değişiklik gösterir: Ceza mahkemeleri. Ağır ceza mahkemeleri. Asliye ceza mahkemeleri. Sulh ceza mahkemeleri. Hukuk mahkemeleri. Asliye hukuk mahkemeleri. Sulh hukuk mahkemeleri. Ticaret mahkemeleri. İş mahkemeleri. Tüketici mahkemeleri. Kadastro mahkemeleri. Fikri ve sınai haklar hukuk mahkemeleri.
HMK'ye göre hakimi reddedebilecek kişiler: davanın her bir tarafı; zorunlu dava arkadaşları birlikte; ihtiyari dava arkadaşları ise tek başına. Ayrıca, Cumhuriyet savcısı; şüpheli, sanık veya bunların avukatı; katılan veya vekili de hâkimin reddi isteminde bulunabilir. Hâkimin reddi nedenini bilen tarafın, ret istemini en geç ilk duruşmada ileri sürmesi gerekir.
Hakim olamayan kişiler şunlardır: Hukuk fakültesi mezunu olmayanlar. Hakimlik sınavını kazanamayanlar. Yüz kızartıcı suçlardan hüküm giyenler veya kasten işlenmiş suçlardan 1 yıl ve üzeri ceza alanlar. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmayanlar. Giriş sınavının yapıldığı yılın 1 Ocak tarihinde 35 yaşını doldurmuş olanlar. Kamu hukukundan mahrum olanlar.
Hakimin mazeretli olması durumunda duruşmaya başka bir hakim bakar. Mazeretli hakimin olmadığı durumlarda: Hukuk davalarında dosya işlemden kaldırılabilir. Ceza davalarında duruşma ertelenebilir veya hakim, dosyanın incelenmesine karar verebilir. Hakimin mazereti nedeniyle duruşmanın ertelenmesi, hakimin yasal bir mazereti varsa tabi hakim ilkesine aykırı sayılmaz. Mazeret durumu, hakimin yokluğu da belirtilerek "Celse" programı üzerinden bildirilirse, kalem personelinin onayı gerekmeden dosyaya işlenebilir.
Hakimler, çeşitli nedenlerle mazeret bildirebilir: Sağlık sorunları. Yakın bir aile üyesinin ölümü. Resmi izinler. Ulaşım engelleri. Diğer nedenler. Mazeretlerin kabul edilip edilmemesi, hakimin takdirine bağlıdır.
Hukuk
Hüküm verildikten sonra şikayetten vazgeçme olur mu?
Hangi hallerde hakim davaya bakamaz?
Islak imzasız sözleşme geçerli olur mu?
Hukuki ve yasal aynı şey mi?
HMK 200 maddesi nedir?
HMK 46 nedir?
Hangi durumlarda istifa dilekçesi geçerli olmaz?
Hükümdarın egemenliği ne demek?
Hizmet yılı ve hizmet süresi aynı şey mi?
Hangi günlerde avlanmak yasak?