Etik ve bilimsel etik arasındaki fark nedir?

Etik ve bilimsel etik arasındaki fark nedir?

Etik ve bilimsel etik arasındaki temel fark, kapsam ve uygulama alanlarıdır.

Etik , genel olarak çeşitli meslek kolları arasında tarafların uyması veya kaçınması gereken davranışlar bütünüdür. Bilimsel etik ise, her türlü bilimsel faaliyetin ahlak felsefesi perspektifinden incelenerek belirlenmiş ilkeler yoluyla düzenlenmesidir

Bilimsel etik , bilimsel araştırma süreci ve yayın süreci olmak üzere iki ana boyuta ilişkin etik ilkelerden oluşur. Bu ilkeler arasında:

• Dürüstlük . Bilimsel çalışmalarda yalan söyleme, verileri saptırma veya yanlış sunma gibi durumlardan kaçınma
• Açıklık . Verileri, yöntemleri ve fikirleri paylaşma, eleştiriye açık olma
• Özgürlük . Araştırma yapmakta özgür olma ve yeni fikirler ortaya koyup eski fikirleri eleştirebilme

Etik ise, toplum içindeki bir dizi kurallar kümesini ifade eder ve daha çok toplumsal bir olgudur. Bilimsel etik , bu toplumsal etik kuralların bilimsel araştırmalardaki uygulamasını ve özel olarak bilimsel faaliyetlerin yürütülmesinde uyulması gereken kuralları belirler

Etik ikilem nedir?

Etik ikilem, iki veya daha fazla değerin çatışma halinde olduğu bir durumdur. Etik ikilemlerde, bir durumu seçmek diğerini ihlal eder veya bir şeyi yapmak olumlu sonuçlar verse de ahlaki açıdan yanlış olabilir. Bazı etik ikilem örnekleri: Başka insanların çalışmalarını sağlamak için kredi almak. Ticaret yaparken müşteriye yanlış bilgi vererek satış yapmak. Kişinin kendi çıkarı için kurumunun içinden gelen bilgileri kullanması. Zararlı olabileceği açık olan bir reçeteyi hazırlamak. Dini veya ahlaki inançlara ters düşen ilaçları bulundurmak. Etik ikilemler, özellikle tıp, ceza adaleti, sosyal hizmet ve psikoloji gibi alanlarda önemlidir.

Etik değerler nelerdir?

Bazı ortak etik değerler: doğruluk, dürüstlük; güvenilir olma; sadakat; adalet; başkalarına yardım etme; başkalarına saygı gösterme; vatandaşlık sorumluluğuna sahip olma; yalan söylememe; başkasının hakkını yememe; karşısındakinin güç durumundan yararlanmama. Etik değerler, kişilere, toplumlara ve çağlara göre değişebilir.

Bilimsel araştırmalarda etik ilkeler nelerdir?

Bilimsel araştırmalarda temel etik ilkeler: Doğruluk ve dürüstlük. Sorumluluk ve hesap verebilirlik. Başkalarına saygı. Gerçeğe uygunluk. Kaynaklara saygı. Bilimsel standartlara bağlılık. Bilimsel araştırmalarda etik dışı davranışlar arasında yazarlık hakkı sorunları, korsanlık, uydurmacılık, çoklu yayın, bölerek yayınlama ve insan-hayvan etiğine saygısızlık gibi durumlar bulunur.

Etik ilkeler ve pratik etik arasındaki fark nedir?

Etik ilkeler ve pratik etik arasındaki temel fark, uygulama ve kapsam alanlarında yatmaktadır: Etik ilkeler, genel olarak davranışlara kılavuzluk edecek olan ilke ve kuralları oluşturmayı ve bunların uygulanmasını savunmayı ifade eder. Pratik etik ise, bu etik ilkelerin günlük yaşama ve çeşitli alanlara (bilim, iş, medya vb.) uygulanmasını inceler. Özetle, etik ilkeler daha genel ve soyut kuralları kapsarken, pratik etik bu kuralların somut durumlarda nasıl uygulanacağını araştırır.

Bilimsel etik türleri nelerdir?

Bilimsel etik türleri şunlardır: Araştırma etiği. Yayın etiği. Bilimsel etik ihlal türleri ise şunlardır: İntihal (aşırmacılık). Sahtecilik (uydurmacılık). Çarpıtma (saptırma). Duplikasyon (yinelenen yayın). Haksız yazarlık.

Bilimsel etik ihlalleri nelerdir?

Bilimsel etik ihlalleri arasında en sık karşılaşılan türler şunlardır: İntihal (Aşırma). Sahtecilik. Çarpıtma. Dilimleme (Duplikasyon). Haksız Yazarlık. Ayrıca, insan ve hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalarda etik kurallara uymamak, araştırma için gerekli izinleri almamak, katılımcıların açık rızasını almadan veri yayımlamak gibi durumlar da etik ihlaller arasında yer alır.

Etik davranış ilkeleri nelerdir?

Etik davranış ilkeleri şunlardır: Görevin yerine getirilmesinde kamu hizmeti bilinci. Halka hizmet bilinci. Hizmet standartlarına uyma. Amaç ve misyona bağlılık. Dürüstlük ve tarafsızlık. Saygınlık ve güven. Nezaket ve saygı. Yetkili makamlara bildirim. Çıkar çatışmasından kaçınma. Görev ve yetkilerin menfaat sağlamak amacıyla kullanılmaması. Hediye alma ve menfaat sağlama yasağı. Kamu malları ve kaynaklarının kullanımı. Savurganlıktan kaçınma. Bağlayıcı açıklamalar ve gerçek dışı beyan. Bilgi verme, saydamlık ve katılımcılık. Yöneticilerin hesap verme sorumluluğu. Eski kamu görevlileriyle ilişkiler. Mal bildiriminde bulunma.